tatrzanskieszlaki.pl .beta

Przewodnik po Tatrach

Tatry Szlaki turystyczne Na szlaku Dookoła Tatr Panoramy 360°
strona główna > dookoła tatr > spisz

Spisz

Spisz to niezwykle malownicza i bogata w zabytki architektury i sztuki kraina historyczna, w większości leżąca na terenie Słowacji. Na terytorium Polski znajduje się zaledwie 5% powierzchni Spisza. Obejmuje część Tatr Wschodnich i Niżnych, Kotliny Popradzkiej, Kotliny Hornadzkiej, Gór Straceńskich, Góry Lewockich, Pogórze Spisko-Gubałowskiego oraz Pienin. Graniczy z Podhalem i Liptowem.

 

 

 

Polski Spisz

Spisz to przede wszystkim przepiekne krajobrazy, dlatego watro odwiedzić Rezerwat Przełomu Białki koło Trybsza, Przełęcz nad Łapszanką oraz punkt widokowy na Litwince. Dużą popularnością cieszy się Zalew Czorsztyński z plażami, ośrodkami wodnymi i wypożyczalniami sprzętu wodnego. Nad zalewem górują zamki: Czorsztyński i w Nidzicy. Spisz to również region bogaty w zabytki architektury drewnianej jak: Kościół w Dębnie Podhalańskim wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO czy zagrody Spiskie w Jurgowie i Czarnej Górze. Wiele rejonów polskiego Spiszu nie cieszy się jeszcze popularnością wśród turystów, stąd nie tak trudno znaleźć malownicze wsie położone z dala od zgiełku i tłoku. Tradycyjny układ zabudowy wsi polskiego Spisza różni się znacznie od biegnących kilometrami wąskich ulicówek na Podhalu czy Orawie. Spiskie wsie mają bardziej miasteczkowy charakter. Zwarta zabudowa mieszkalna skupiona jest wokół głównej drogi. Domy zwrócone są szczytem do drogi. Na zewnątrz wsi, w pewnej odległości od domów znajdują się rzędy stodół oraz droga gospodarcza. Centrum miejscowości stanowi wrzecionowaty rynek. Taki zachowany układ wsi można podziwiać m.in. we wsi Krempachy i Nowa Biała.

Spisz zamieszkiwany jest przez Spiszaków (Śpisoków). Posługują się charakterystyczną gwarą, bardzo zróżnicowana regionalnie, charakteryzującą się wieloma arhaizmami językowymi, a także naleciałościami słowackimi i germańskimi. Tradycyjny struj spiski z okrągłą futrzaną czapką z "barankiem" u mężczyzn oraz sukni składająca się z czerwonej lub pasiastej spódnicy i obcisłego gorsetu, słabo zachował się do naszych czasów. Można go spotkać na występach zespołów ludowych i w muzeach regionalnych ekspozycjach muzealnych, np. zagrody w Czarnej Góże. Sztuka ludowa to głównie rzeźba w drewnie, a także tkactwo i haft. W kuchni spiskiej królują ziemniaki, zwane grulami.

Miejscowości polskiego Spisza

Słowacki Spisz

Słowacki Spisz znany jest przede wszystkim z niezwykle malowniczych, wysokogórskich miejscowości uzdrowiskowych. Wśród nich prym wiodą: Szczyrbskie Jezioro, Łomnica Tatrzańska oraz Stary Smokowiec. To również bardzo atrakcyjne rejony dla miłośników bialego szleństwa.

Miejscowości słowackiego Spisza

Spisz

Przenieś się w Tatry! Dzięki naszym panoramom sferycznym możesz odbyć wirtualną wycieczkę. Na panoramach są oznaczone szczyty i inne obiekty.

Krokusy na Siwej Polanie

Widok z Suchego Wierchu Kondrackiego

Polana Kopieniec

Krokusy na Polanie Chochołowskiej